Davranışları gelişimsel ve duygusal açıdan anlamak
Davranış Düzenleme ve Duygusal Farkındalık Çalışmaları
Çocukların yoğun duygusal tepkilerini ve davranışlarını gelişimsel bir bakışla ele alıyor; duygu düzenleme becerilerini ve aile içindeki yaklaşımı birlikte destekliyoruz.
Süreci nasıl ele alıyoruz?
Öfke patlamaları, yoğun ağlama, inatlaşma, değişikliklere karşı güçlü tepkiler veya sakinleşmekte zorlanma özellikle okul öncesi dönemde ailelerin sık karşılaştığı durumlardır. Bu davranışları yalnızca 'istenmeyen davranışlar' olarak görmek yerine, çocuğun gelişim düzeyi, duygularını ifade etme biçimi, çevresel koşullar ve karşılanmakta zorlanan ihtiyaçlarıyla birlikte anlamak önemlidir.
Selin Atasoy Danışmanlık Merkezi’nde süreç; davranışın ne zaman ve hangi koşullarda ortaya çıktığını, çocuğun o sırada neye ihtiyaç duyabileceğini, aile üyelerinin nasıl karşılık verdiğini ve bugüne kadar hangi yaklaşımların denendiğini anlamakla başlar.
Amaç davranışı yalnızca durdurmak değil; çocuğun duygularını fark etme, ifade etme ve zamanla düzenleyebilme becerilerini desteklemek; ailenin de daha tutarlı, sakin ve gelişimsel ihtiyaçlara uygun bir yaklaşım geliştirmesine yardımcı olmaktır.
Hangi sorularla başvurabilirsiniz?
- Sık ve yoğun öfke tepkileri, uzun süren ağlama veya sakinleşmekte zorlanma
- Kurallar, sınırlar veya günlük geçişler sırasında yoğun karşı koyma ve tekrarlayan güç mücadeleleri
- Tırnak yeme, saçla oynama veya benzeri tekrarlayıcı davranışların artması
- Çocuğun duygularını sözcüklerle ifade etmekte zorlanması
- Uyku, ayrılma, yeni kardeş, okul başlangıcı veya değişen rutinlere uyum sırasında duygusal yoğunluğun artması
- Ailenin belirli davranışlara nasıl karşılık vereceği konusunda kararsızlık yaşaması
- Ev ve okul ortamında benzer davranış örüntülerinin tekrar etmesi
Bu süreç kimler için uygundur?
Davranış düzenleme ve duygusal farkındalık çalışmaları ağırlıklı olarak okul öncesi ve erken okul dönemindeki çocuklar ve aileleri için planlanabilir. Benzer ihtiyaçlar daha büyük yaş gruplarında da görüldüğünde uygun çalışma biçimi ayrıca değerlendirilir.
Başvuru için belirli bir tanı veya resmi yönlendirme gerekmez. Ailenin veya öğretmenin çocuğun davranışları, duygusal tepkileri veya günlük yaşamına ilişkin tekrarlayan gözlemleri sürecin başlangıç noktası olabilir. Çalışmanın kapsamı çocuğun yaşı, gelişim özellikleri, davranışların hangi koşullarda ortaya çıktığı ve günlük yaşama etkisi dikkate alınarak belirlenir. Süreç; ebeveyn görüşmeleri, gelişimsel gözlem ve ihtiyaç doğrultusunda çocukla gerçekleştirilen oyun temelli çalışmaları birlikte içerebilir. Ailenin onayı doğrultusunda öğretmen veya çocuğun günlük yaşamında yer alan diğer bakım verenlerden alınan gözlemler de sürece katkı sağlayabilir.
Ne zaman destek alabilirsiniz?
Çocuğun yoğun duygusal tepkileri veya davranışları belirli bir süre devam ediyor, farklı ortamlarda tekrar ediyor ya da aile yaşamını ve günlük rutinleri belirgin biçimde etkiliyorsa destek almak yararlı olabilir.
Her yoğun tepki başlı başına bir sorun anlamına gelmez. Özellikle küçük yaşlarda bazı davranışlar gelişim döneminin doğal bir parçası olabilir. Önemli olan davranışın sıklığını, yoğunluğunu, ortaya çıktığı koşulları ve çocuğun günlük yaşamındaki etkisini birlikte değerlendirmektir.
Sık sorulan sorular
Hayır. Öfke, karşı koyma, yoğun ağlama veya tekrarlayıcı bazı davranışlar özellikle erken çocukluk döneminde gelişimin bir parçası olarak görülebilir. Önemli olan davranışın yaşa, gelişim düzeyine, sıklığına ve günlük yaşamdaki etkisine birlikte bakmaktır.
Görüşme sayısı çocuğun ihtiyaçlarına, davranışların süresine ve aile yaşamındaki etkisine göre değişebilir. İlk görüşmenin ardından çalışma çerçevesi aileyle paylaşılır ve süreç ihtiyaç doğrultusunda gözden geçirilir.
Hayır. Sürecin önemli bir bölümü ebeveyn görüşmeleri üzerinden yürütülebilir. Çocukla doğrudan çalışma gerektiğinde oyun temelli veya gelişimsel çalışmalar yaşına ve ihtiyacına göre planlanır.
Ailenin onayıyla öğretmen gözlemleri sürece katkı sağlayabilir. Hangi bilgilerin yararlı olacağı ve nasıl paylaşılacağı aileyle birlikte belirlenir.
Hayır. Amaç yalnızca belirli bir davranışın azalması değildir. Çocuğun duygularını tanıması, ifade etmesi ve zamanla düzenleyebilmesi; ailenin de çocuğun ihtiyaçlarını daha iyi anlayarak günlük yaşamda daha işlevsel bir yaklaşım geliştirmesi birlikte ele alınır.
Davranış, çoğu zaman anlaşılmayı bekleyen bir mesajdır.
Çocuğunuzun yoğun duygusal tepkileri, davranışları veya günlük yaşamda zorlandığınız durumlarla ilgili gözlemlerinizi bizimle paylaşabilirsiniz. İlk görüşmede ihtiyaçları birlikte değerlendirerek uygun çalışma çerçevesini belirleyebiliriz.